Satış fiyatı, maliyet ve komisyon girdileriyle birim kâr, kâr marjı ve başabaş birim sayısını hesaplayın.
Sepette 350 liralık bir ürünü 120 liraya aldın, "230 lira elimde kalıyor" diye seviniyorsun — ama ay sonu hesabını çektiğinde kâr beklediğinin yarısı bile değil. Çünkü komisyon, komisyonun üzerindeki KDV, kargo, ambalaj ve ihtiyat payı tek tek lokmadan ısırıyor; sen ise kalanı "gelir" sanıyorsun. Birim ekonomi tam bu noktada devreye girer: tek bir satışın sana gerçekte kaç lira bıraktığını söyler.\n\nE-ticarette en tehlikeli yanılgı, "ciro kârla eşittir" düşüncesi. Oysa 100 bin liralık cironun 95 bini pazaryerine, kargoya ve tedarikçiye gidiyorsa, sen aslında 5 bin liralık bir nakliyecisin. Birim ekonomi, her SKU için bu gerçekliği tek tek yüzüne vurur: hangi ürün para basıyor, hangisi sessizce kanıyor, hangisini indirimle sürdürdüğün aslında seni batırıyor — hepsini net gelir eksi toplam birim maliyet formülüyle görürsün.\n\nBu hesaplayıcı, satış fiyatından komisyon+KDV kesintisini düşüp net geliri bulur; ardından ürün, kargo ve diğer doğrudan maliyetleri çıkararak birim kârı ve kâr marjını verir. Başabaş birim sayısını da hesaplar, böylece "bu ürünü kaç adet satmam gerek ki maliyetimi çıkarayım" sorusuna rakamsal cevap alırsın. Gerçek bir 350 liralık ürünle denediğinde, 230 liralık "zannedilen kâr"ın aslında 132 liraya düştüğünü gördüğünde ilk yediğin şok kadar faydalı bir şok yoktur.
Birim ekonomiyi bilmeyen satıcı, kârlı görünen ürünleri indirimle sürdürürken sessizce erir. 350 liralık üründe 230 lira değil 132 lira kaldığını bilseydin, %40 indirim kampanyasına o ürünü sokmazdın — çünkü indirim sonrası birim kârın negatife döner ve ne kadar satsan batarsın. Bu metrik, fiyatlandırma, indirim stratejisi ve ürün portföyü kararlarını kişisel görüş değil rakam üzerinden vermeni sağlar.\n\nİş bağlamında önemi şudur: pazaryeri komisyonları ve kargo maliyetleri her yıl tırmanır, tedarikçi fiyatları değişir. Birim kârını aylık değil, ürün ekledikçe ve maliyet güncellendikçe ölçmezsen, "geçen yıl kârlıydı" zannettiğin bir SKU bugün seni zarara sokuyor olabilir. Birim ekonomiyi takip eden satıcı, maliyet artışını fiyata yansıtıp yansıtmayacağını bilir; bilmeyen ise ay sonu bilançosunda sürprizle karşılaşır.
Hesaplama dört aşamada yürür. Önce satış fiyatından komisyon ve komisyonun KDV'si düşülür: komisyon = fiyat × komisyon oranı / 100, KDV = komisyon × KDV oranı / 100. İkisinin toplamı "toplam kesinti" olur, fiyat eksi bu kesenti "net gelir" verir. Sonra ürün maliyeti, kargo ve diğer giderler toplanır = "toplam birim maliyet". Birim kâr = net gelir − toplam birim maliyet. Kâr marjı = birim kâr ÷ satış fiyatı × 100. Başabaş birim sayısı ise toplam birim maliyet ÷ birim kâr formülüyle, yukarı yuvarlanarak bulunur.\n\nSınır durumlara dikkat et: satış fiyatı 0 girilirse kâr marjı sıfıra bölme korumasıyla 0 döner, negatif marj yerine "kârsız" görünür. Birim kâr negatifse — yani net gelir maliyeti karşılamıyorsa — başabaş birim sayısı hesaplanmaz, çünkü zarar eden bir ürünü çok satmak başabaşı değil batışı hızlandırır. Bu durumda araç 0 döner ve senin için asıl sinyal şudur: fiyatı yükselt, maliyeti düşür veya bu SKU'dan vazgeç.\n\nKümülatif maliyet tuzağına düşme: "diğer giderler" alanına ambalaj, etiket, bant, işçilik gibi küçük kalemleri tek tek eklemezsen birim kârın gerçekten yüksek görünür. Aylık 5 liralık ambalajı 500 satışta görmezden gelmek, ay sonunda 2.500 liralık gizli maliyettir. Reklam maliyetini de buraya ekleyebilirsin; tek bir ürünün reklamıyla birim kârı netleştirmek, ACOS ile birim ekonomiyi aynı çizgiye oturtur.
Satış fiyatını gerçek ödenen tutarla gir
İndirimli kampanya dönemini hesaplıyorsan liste fiyatını değil, müşterinin ödediği nihai fiyatı gir. 350 ₺ yerine 299 ₺'ye sattığın bir ay için 299 girersen birim kârın gerçeği yansır.
Komisyon oranıyla KDV'sini ayrı ayrı ekle
Pazaryeri panelindeki komisyon oranı %15'sa, KDV alanını %20 bırak — aksi halde kesinti eksik hesaplanır. Platformun KDV'siz komisyon oranını girdiğinden emin ol.
Diğer giderler alanına doğrudan maliyetleri yükle
Ambalaj, bant, etiket, faturalaştırma işçiliği ve varsa birim reklam maliyetini toplayıp tek seferde gir. Her kalemı ayrı hesaplamak yerine realistic bir birim maliyet verir.
Birim kâr ve başabaş birim sayısını birlikte oku
Birim kâr pozitifse başabaş adedi kaç satışta maliyeti çıkaracağını söyler. Birim kâr negatifse bu ürünü indirimle veya hacimle kurtaramayacağını anla, fiyat veya maliyet revizyonuna geç.
Formül: Birim Kâr = Net Gelir − Birim Maliyet · Kâr Marjı = Birim Kâr ÷ Satış Fiyatı × 100
Senaryo: Trendyol'da sattığın 350 ₺lik bir ürünün birim ekonomisini çıkarıyorsun. Alış 120 ₺, kargo 25 ₺, komisyon %15, komisyon KDV %20, ambalaj+etiket giderleri 10 ₺.
Birim ekonomi, tek başına bir ürünün fotoğrafını çeker; işin bütünü için diğer metriklerle birleştir. Kâr marjı, AOV ile birlikte portföy kârlılığını verir — birim kâr yüksek ama AOV düşükse toplam kazanç sınırlı kalır. CAC ve LTV ile birleştiğinde "bir ürün satışıyla mı yoksa müşteri yaşam boyu değerinde mi kârlısın" sorusunu cevaplar; birim ekonomisi negatif ama LTV/CAC oranı yüksek olan SKU'lar kayıp lider stratejisiyle sürdürülebilir. ACOS/TACoS ile birleştiğinde ise sponsorlu satışın birim kâra etkisini netleştirir — reklam maliyetini 'diğer giderler'e ekleyip birim kârın pozitif kaldığı ACOS eşiğini bulursun.
Bu sayfanın içeriği ve formülleri son olarak 22 Haziran 2026 tarihinde gözden geçirilmiştir.
📬 Komisyon Oranları Değişince Haber Al
Birim Ekonomi oranları değiştiğinde ücretsiz bildirim alın.
Spam yok. İstediğiniz zaman çıkabilirsiniz.