Amazon FBA (Fulfillment by Amazon) ve FBM (Fulfillment by Merchant) arasındaki maliyet farkları, avantaj ve dezavantajlar, hangi durumda hangisi tercih edilmeli?
FBA (Fulfillment by Amazon): Ürünlerinizi Amazon deposuna gönderirsiniz. Sipariş geldiğinde Amazon paketler, kargolar ve müşteri hizmetlerini yürütür. Tüm lojistik süreç Amazon'un sorumluluğundadır; siz sadece stok takibi ve sevkiyat planlamasıyla ilgilenirsiniz.
FBM (Fulfillment by Merchant): Siparişleri kendiniz karşılarsınız. Depolama, paketleme ve kargolama size aittir. Müşteri hizmetleri ve iade süreçlerini de doğrudan yönetmeniz gerekir.
İki model arasındaki temel fark, operasyonel sorumluluğun kimde olduğudur. FBA'da bu sorumluluk karşılığında Amazon'a belirli ücretler ödersiniz; FBM'de ise maliyetleri doğrudan kontrol edersiniz ama operasyon yükü sizdedir.
| Maliyet Kalemi | FBA | FBM |
|---|---|---|
| Komisyon oranı | Aynı (kategoriye göre) | Aynı (kategoriye göre) |
| Depolama ücreti | Aylık kira (m³/ay) | Kendi deponuz |
| Gönderim ücreti | Amazon tarifesi | Kendi anlaşmanız |
| Paketleme | Amazon yapar | Sizin maliyetiniz |
| Uzun dönem depo | Ekstra ücret (180+ gün) | Risk yok |
| Prime rozeti | ✅ Otomatik | ❌ Zor |
| İade yönetimi | Amazon halleder | Siz yönetirsiniz |
✅ FBA tercih edin eğer:
✅ FBM tercih edin eğer:
Aşağıdaki tablo, Amazon Türkiye FBA ücretlerinin referans değerlerini göstermektedir. Ücretler ürün boyutu, ağırlığı ve kategorisine göre değişebilir; güncel tarife için Amazon Seller Central'ı kontrol ediniz.
| Ücret Kalemi | Standart Boy (≤30×40×30 cm, ≤1 kg) | Büyük Boy (>30×40×30 cm veya >1 kg) |
|---|---|---|
| Aylık depolama (m³/ay) | ~250 TL/m³ | ~250 TL/m³ |
| Hazırlık & paketleme (adet) | ~12–18 TL | ~18–30 TL |
| Gönderim (adet) | ~18–35 TL | ~35–70 TL |
| Uzun dönem depo (180+ gün, m³/ay) | ~1.250 TL/m³ | ~1.250 TL/m³ |
| İade işleme (adet) | ~8–15 TL | ~15–25 TL |
Not: Ücretler Amazon'un dönemsel kampanyalarına ve depo doluluk oranlarına göre değişebilir. Özellikle 4. çeyrek (Kara Cuma, Yılbaşı) döneminde depolama ücretleri %50–100 artış gösterebilir.
Aşağıdaki senaryoda, 500 TL satış fiyatına sahip, 200 gram ağırlığında, standart boyutlu bir ürünün birim bazındaki maliyetlerini FBA ve FBM için adım adım hesaplıyoruz.
| Adım | Kale | Tutar (TL) |
|---|---|---|
| 1 | Satış komisyonu (%15) | 75,00 |
| 2 | Aylık depolama (birim) | 5,00 |
| 3 | Hazırlık & paketleme | 15,00 |
| 4 | Gönderim ücreti | 25,00 |
| 5 | İade oranı (%5) tahmini | 2,50 |
| — | FBA toplam birim maliyeti | 122,50 |
| Adım | Kale | Tutar (TL) |
|---|---|---|
| 1 | Satış komisyonu (%15) | 75,00 |
| 2 | Kendi depo maliyeti (birim) | 2,00 |
| 3 | Paketleme malzemesi | 8,00 |
| 4 | Kargo ücreti (anlaşmalı) | 20,00 |
| 5 | İşçilik & süreç yönetimi | 5,00 |
| 6 | İade oranı (%5) tahmini | 5,00 |
| — | FBM toplam birim maliyeti | 115,00 |
Bu örnek senaryoda FBM birim maliyeti daha düşük çıkmıştır; ancak FBA'nın sunduğu Prime rozeti ve hızlı teslimat avantajı dönüşüm oranlarını artırarak toplam kârı yükseltebilir. Gerçi birim maliyet tek başına karar vermez — Kar Marjı Hesaplama aracımızla net kâr marjınızı her iki senaryo için hesaplayabilirsiniz.
FBA'dan FBM'e veya FBM'den FBA'ya geçiş zamanlaması, satış hacminize ve ürün portföyünüze bağlıdır. Aşağıdaki karar çerçevesini kullanarak geçiş noktasını belirleyebilirsiniz:
FBA'dan FBM'e geçiş yapın eğer:
FBM'den FBA'ya geçiş yapın eğer:
Pratik ipucu: Hibrit modeli değerlendirin — hızlı satan ürünler FBA'da, yavaş satan ürünler FBM'de kalabilir. Bu yaklaşım her iki modelin avantajını birleştirir.
Her iki modelde de dikkat edilmesi gereken yaygın riskler bulunmaktadır:
FBA Riskleri:
FBM Riskleri:
FBA ya da FBM — her iki senaryoda da toplam birim maliyetinizi doğru hesaplamak kritiktir. Aşağıdaki araçları kullanarak net kâr marjınızı belirleyebilirsiniz:
FBA ve FBM aynı anda kullanılabilir mi?
Evet. Birçok satıcı hibrit modeli tercih eder — hızlı satan, küçük ürünleri FBA ile gönderirken büyük veya yavaş satan ürünleri FBM ile yönetir. Amazon Seller Central'da ürün bazında fulfillment yöntemi seçebilirsiniz.
FBA depolama ücretleri ne sıklıkla kesilir?
Amazon Türkiye'de depolama ücretleri aylık olarak hesaplanır ve satıcı bakiyenizden düşülür. Uzun dönem depo ücretleri ise 180 günü aşan stoklar için ayrıca uygulanır.
FBM'de Prime rozeti almak mümkün mü?
Evet, ancak Seller Fulfilled Prime programına kabul edilmeniz gerekir. Bu program, gönderim performansı ve hızlı kargo kapasiteniz gibi sıkı kriterler gerektirir ve başvurular her zaman kabul edilmez.
FBA'da ürün kaybı veya hasarı olursa ne yapmalıyım?
Amazon depolarında oluşan hasar ve kayıplar için satıcı, 30 gün içinde raporlayarak tazminat talep edebilir. Düzenli envanter raporlaması ve stok karşılaştırması yapmanız önemlidir.
Hangi modelde stopaj kesintisi daha avantajlı?
Stopaj oranları fulfillment yönteminden bağımsızdır; ancak FBA'da Amazon kesintileri otomatik yönetir. FBM'de ise stopaj hesaplamalarını kendiniz yapmanız gerekir. Detaylı bilgi için Stopaj Kesintisi Rehberi sayfamızı inceleyebilirsiniz.